Hồi phục sau mổ lấy thai

Người vừa mổ ổ bụng thường được cho nghỉ hoàn toàn, còn người mổ lấy thai thì phải chăm con ngay.

Sinh mổ là phẫu thuật thật sự

• Rạch qua nhiều lớp thành bụng
• Rạch vào tử cung
• Có mất máu
• Cần thời gian lành nhiều lớp
• Không phải cách sinh nhẹ nhàng hơn

Quan niệm sinh mổ là lối tắt dễ dàng không đúng với thực tế hồi phục.

Những ngày đầu

• Đau vùng bụng dưới
• Khó ngồi dậy và trở mình
• Có thể có ống dẫn lưu hoặc ống tiểu tạm thời
• Cần hỗ trợ khi di chuyển
• Bắt đầu ăn uống dần theo hướng dẫn
• Đau giảm dần theo ngày

Cần người hỗ trợ trong những ngày đầu là điều bình thường, không phải yếu đuối.

Cách ngồi dậy đỡ đau

• Nằm nghiêng sang một bên trước
• Dùng tay chống đẩy người lên
• Thả chân xuống giường
• Không ngồi bật dậy thẳng từ tư thế nằm
• Ôm một chiếc gối vào bụng khi cần

Ôm gối vào bụng khi ho hoặc cười giúp giảm đau rất rõ.

Vận động sớm

• Đi lại nhẹ theo hướng dẫn
• Giảm nguy cơ cục máu đông
• Giúp tiêu hoá hoạt động trở lại
• Giảm nguy cơ dính
• Bắt đầu từ quãng ngắn
• Tăng dần từng ngày

Đi lại sớm là một trong những việc quan trọng nhất sau mổ.

Chăm sóc vết mổ

• Giữ vết mổ sạch và khô
• Thay băng theo hướng dẫn
• Rửa tay trước khi chạm vào
• Thấm khô nhẹ sau khi tắm
• Không bôi gì nếu chưa được hướng dẫn
• Mặc đồ rộng không cọ vào vết mổ

Quần cạp cao bó sát cọ đúng vào vết mổ nên nhiều người chọn đồ rộng trong giai đoạn này.

Về tắm rửa

• Tắm vòi sen thường được cho phép sớm
• Không ngâm bồn cho tới khi được phép
• Không chà xát vết mổ
• Thấm khô ngay sau khi tắm
• Hỏi bác sĩ về thời điểm cụ thể

Để vết mổ ẩm lâu là điều kiện thuận lợi cho nhiễm trùng.

Về đau sau mổ

• Đau giảm dần theo ngày là bình thường
• Dùng thuốc giảm đau theo chỉ định
• Có loại dùng được khi cho con bú
• Không tự ý ngưng hoặc đổi thuốc
• Đau quá mức nên báo bác sĩ

Kiểm soát đau tốt giúp vận động sớm hơn, nên không phải chuyện xa xỉ.

Cho con bú sau mổ

• Vẫn cho bú được
• Dùng gối kê để con không tì vào vết mổ
• Tư thế ôm bóng bầu dục phù hợp với nhiều người
• Nằm nghiêng cũng là lựa chọn
• Nhờ người đỡ con những ngày đầu

Tư thế cho bú phù hợp giúp người mẹ sau mổ đỡ nhiều hơn mọi lời động viên.

Tiêu hoá sau mổ

• Đầy hơi khá thường gặp
• Đi lại giúp giảm đầy hơi
• Táo bón cũng thường gặp
• Uống đủ nước và ăn chất xơ
• Hỏi bác sĩ nếu táo bón kéo dài

Đầy hơi sau mổ có thể đau không kém vết mổ và đi lại là cách giảm hiệu quả nhất.

Những gì cần tránh trong vài tuần đầu

• Nâng vật nặng hơn em bé
• Lái xe cho tới khi được phép
• Gắng sức mạnh
• Tập bụng
• Quan hệ cho tới khi bác sĩ cho phép
• Làm việc nhà nặng

Các lớp bên trong lành chậm hơn nhiều so với vẻ ngoài của vết mổ.

Dấu hiệu bất thường ở vết mổ

• Sưng đỏ tăng lên
• Nóng vùng quanh vết mổ
• Chảy dịch đục hoặc có mùi
• Đau tăng dần
• Vết mổ hở ra
• Sốt

Đây là nhóm dấu hiệu cần đi khám ngay chứ không chờ lịch hẹn.

Dấu hiệu nguy hiểm khác

• Khó thở
• Đau ngực
• Đau, sưng, nóng một bên bắp chân
• Chảy máu âm đạo rất nhiều
• Đau đầu dữ dội
• Cần cấp cứu ngay

Cục máu đông là biến chứng cần được nghĩ tới sau bất kỳ cuộc phẫu thuật nào.

Về sẹo lâu dài

• Sẹo mờ dần theo thời gian
• Có thể tê hoặc ngứa quanh sẹo
• Cảm giác vùng đó có thể khác
• Xoa bóp sẹo khi được bác sĩ hướng dẫn
• Tránh nắng trực tiếp lên sẹo mới

Cảm giác tê quanh sẹo có thể kéo dài nhiều tháng và thường giảm dần.

Hồi phục lâu dài

• Bên trong cần nhiều tháng
• Cơ bụng yếu đi cần tập lại
• Tập lại theo hướng dẫn chuyên môn
• Không vội tập bụng
• Sàn chậu vẫn cần chú ý dù sinh mổ

Sinh mổ không miễn cho sàn chậu vì thai kỳ tự nó đã tạo áp lực lên vùng này.

Cách nghĩ thực tế

• Đây là phẫu thuật ổ bụng thật sự
• Đi lại sớm nhưng không gắng sức
• Giữ vết mổ sạch và khô
• Đau tăng dần là dấu hiệu phải khám
• Bên trong lành chậm hơn bên ngoài

Nội dung này mang tính thông tin chung; luôn theo hướng dẫn của bác sĩ phẫu thuật.

Câu hỏi thường gặp