Sàn chậu sau sinh và những vấn đề ít được nói

Sàn chậu là phần cơ thể chịu nhiều nhất trong thai kỳ và sinh nở mà lại được nói tới ít nhất.

Sàn chậu làm gì

• Đỡ bàng quang, tử cung và trực tràng
• Giúp kiểm soát tiểu tiện
• Giúp kiểm soát đại tiện
• Tham gia vào chức năng tình dục
• Phối hợp với cơ bụng và cơ hoành

Đây là nhóm cơ làm việc suốt ngày mà ta không hề nghĩ tới.

Thai kỳ và sinh nở ảnh hưởng thế nào

• Trọng lượng thai đè lên trong nhiều tháng
• Nội tiết làm mô mềm ra
• Quá trình sinh kéo giãn mạnh
• Có thể tổn thương cơ và thần kinh
• Sinh mổ cũng bị ảnh hưởng do thai kỳ

Phần lớn tác động đã tích lũy từ trước khi cuộc sinh bắt đầu.

Những vấn đề thường gặp

• Són tiểu khi ho, cười, hắt hơi
• Tiểu gấp khó nhịn
• Cảm giác nặng trĩu vùng dưới
• Khó kiểm soát hơi
• Táo bón hoặc khó đại tiện
• Đau khi quan hệ

Những vấn đề này phổ biến nhưng phổ biến không có nghĩa là phải chịu đựng.

Vì sao ít được nói tới

• Người mẹ ngại nói
• Bị coi là chuyện đương nhiên sau sinh
• Không được hỏi khi đi khám
• Thông tin ít lưu truyền
• Nhiều người nghĩ không có cách xử lý

Rất nhiều người sống với vấn đề này nhiều năm mà không biết nó điều trị được.

Tập sàn chậu đúng cách

• Siết như đang nhịn tiểu và nhịn hơi
• Giữ vài giây rồi thả lỏng hoàn toàn
• Bụng, mông, đùi không gồng theo
• Thở đều, không nín thở
• Thả lỏng cũng quan trọng như siết
• Tập đều đặn hàng ngày

Rất nhiều người tập sai vì gồng bụng và mông thay vì siết đúng nhóm cơ.

Khi nào bắt đầu tập

• Có thể bắt đầu sớm với động tác nhẹ
• Hỏi bác sĩ về thời điểm phù hợp
• Không tập gắng khi còn đau nhiều
• Tăng dần theo cảm giác
• Kiên trì nhiều tuần mới thấy khác

Hiệu quả của tập sàn chậu đến chậm nên bỏ sau hai tuần là quá sớm.

Gắn việc tập vào thói quen

• Tập khi cho con bú
• Tập khi đợi nước sôi
• Tập khi ngồi xe
• Đặt nhắc nhở trên điện thoại
• Không cần thời gian riêng

Gắn vào việc sẵn có là cách duy trì được lâu dài.

Bảo vệ sàn chậu trong sinh hoạt

• Siết sàn chậu trước khi ho hoặc hắt hơi
• Tránh nâng vật nặng trong giai đoạn đầu
• Không rặn mạnh khi đi ngoài
• Tránh táo bón
• Không đứng quá lâu
• Thở ra khi gắng sức

Rặn mạnh thường xuyên là một trong những thứ gây hại nhất cho sàn chậu.

Về tư thế đi ngoài

• Kê chân lên ghế thấp
• Hơi cúi người ra trước
• Thả lỏng thay vì rặn
• Không ngồi quá lâu
• Không nhịn khi có nhu cầu

Thay đổi tư thế đơn giản này giúp giảm rất nhiều lực rặn.

Táo bón và sàn chậu

• Táo bón làm phải rặn nhiều
• Rặn nhiều làm sàn chậu yếu thêm
• Uống đủ nước
• Ăn nhiều chất xơ
• Vận động nhẹ
• Hỏi bác sĩ nếu kéo dài

Xử lý táo bón là một phần của việc bảo vệ sàn chậu.

Về quan hệ sau sinh

• Thời điểm quay lại do bác sĩ tư vấn
• Khô và đau khá thường gặp
• Nội tiết khi cho con bú ảnh hưởng tới điều này
• Không phải lỗi của ai cả
• Đau kéo dài nên được khám
• Cần trao đổi thẳng thắn với bạn đời

Rất nhiều người nghĩ đau khi quan hệ sau sinh là chuyện phải chịu, trong khi nó có hướng xử lý.

Khi nào cần đi khám

• Són tiểu kéo dài quá vài tháng
• Cảm giác nặng trĩu không giảm
• Thấy có khối phồng ở vùng kín
• Không kiểm soát được đại tiện
• Đau khi quan hệ kéo dài
• Tập mà không thấy cải thiện

Không cần chờ tới khi vấn đề nặng mới đi khám.

Vật lý trị liệu sàn chậu

• Là chuyên ngành riêng
• Đánh giá đúng nhóm cơ đang có vấn đề
• Hướng dẫn tập đúng kỹ thuật
• Có thể dùng thêm công cụ hỗ trợ
• Hiệu quả rõ với nhiều người
• Hỏi bác sĩ về nơi có dịch vụ này

Được hướng dẫn trực tiếp giải quyết được chuyện tập sai mà tự mình không nhận ra.

Quay lại vận động

• Bắt đầu từ đi bộ
• Tránh chạy nhảy trong giai đoạn đầu
• Tránh bài tập tạo áp lực xuống mạnh
• Theo dõi có són tiểu khi tập không
• Són tiểu khi tập là dấu hiệu nên lùi lại

Són tiểu khi tập là tín hiệu cơ thể chưa sẵn sàng cho cường độ đó.

Cách nghĩ thực tế

• Phổ biến không có nghĩa là bình thường
• Tập đúng nhóm cơ mới có tác dụng
• Thả lỏng quan trọng như siết
• Tránh rặn và táo bón
• Có chuyên ngành riêng để giúp

Nội dung này mang tính thông tin chung; các vấn đề sàn chậu nên được bác sĩ đánh giá.

Câu hỏi thường gặp