Những ngày đầu cho con bú

Nhiều người bất ngờ vì việc cho con bú khó hơn họ tưởng trong những ngày đầu.

Điều ít ai nói trước

• Bú mẹ là tự nhiên nhưng không tự động biết làm
• Cả mẹ và bé đều đang học
• Vài ngày đầu thường khó nhất
• Cần hỗ trợ là bình thường
• Không phải dấu hiệu làm mẹ kém

Kỳ vọng rằng mọi thứ sẽ diễn ra suôn sẻ ngay là nguồn gốc của nhiều thất vọng.

Sữa non

• Là sữa của những ngày đầu
• Đặc, màu vàng, lượng ít
• Dạ dày bé rất nhỏ nên phù hợp
• Giàu kháng thể
• Ít không có nghĩa là không đủ

Lượng sữa non ít làm nhiều người lo rằng mình không có sữa.

Khi sữa về

• Thường sau vài ngày
• Ngực căng và nặng hơn
• Có thể hơi nóng và đau
• Lượng sữa tăng lên rõ
• Cho bú thường xuyên giúp giảm căng
• Thời điểm khác nhau ở mỗi người

Ngực căng quá làm bé khó ngậm nên vắt bớt một chút trước khi cho bú có thể giúp.

Cho bú sớm và da kề da

• Cho bú sớm sau sinh nếu điều kiện cho phép
• Da kề da giúp bé tìm vú
• Kích thích tiết sữa
• Giúp tử cung co
• Cũng giúp gắn kết

Giờ đầu sau sinh là thời điểm bé thường tỉnh táo và tìm vú tốt nhất.

Khớp ngậm đúng

• Miệng bé mở rộng
• Ngậm cả quầng vú chứ không chỉ đầu vú
• Cằm chạm vào ngực
• Môi dưới bè ra ngoài
• Mũi bé thoáng
• Nghe được tiếng nuốt

Khớp ngậm đúng là yếu tố quyết định nhất trong cả việc cho bú.

Dấu hiệu khớp ngậm chưa đúng

• Đau nhức suốt cữ bú
• Đầu vú bị dẹt hoặc nứt sau khi bú
• Nghe tiếng chép chép
• Má bé hóp vào khi bú
• Bé bú rất lâu mà không thoả mãn
• Nên nhờ hỗ trợ chỉnh lại

Đầu vú bị dẹt sau khi bú là dấu hiệu khá rõ rằng khớp ngậm cần chỉnh.

Các tư thế cho bú

• Tư thế ôm nôi
• Tư thế ôm bóng bầu dục
• Tư thế nằm nghiêng
• Tư thế ngả lưng
• Thử nhiều tư thế để tìm cái hợp
• Tư thế nào mà mẹ thoải mái là tốt

Tư thế ôm bóng bầu dục thường phù hợp với người sinh mổ vì con không tì vào vết mổ.

Chuẩn bị trước mỗi cữ bú

• Để nước uống trong tầm tay
• Chuẩn bị đồ ăn nhẹ
• Kê gối đỡ tay và lưng
• Kê chân lên ghế thấp
• Đi vệ sinh trước
• Điện thoại hoặc sách trong tầm với

Một cữ bú có thể kéo dài khá lâu nên chuẩn bị trước giúp không phải đứng dậy giữa chừng.

Tần suất bú

• Trẻ sơ sinh bú rất nhiều lần
• Kể cả ban đêm
• Bú theo nhu cầu thường được khuyến khích
• Dạ dày bé nhỏ nên mau đói
• Tần suất thay đổi theo giai đoạn

Bú nhiều lần không có nghĩa là sữa không đủ chất.

Dấu hiệu bé đói

• Quay đầu tìm vú
• Mút tay
• Cử động miệng
• Bồn chồn không yên
• Khóc là dấu hiệu muộn
• Cho bú trước khi bé khóc thì dễ hơn

Khi bé đã khóc to thì việc ngậm vú thường khó hơn nhiều.

Dấu hiệu bé bú đủ

• Số tã ướt trong ngày theo hướng dẫn
• Phân thay đổi màu theo ngày
• Bé tăng cân theo theo dõi
• Bé có vẻ thoả mãn sau bú
• Nghe được tiếng nuốt khi bú
• Bác sĩ đánh giá khi khám

Số tã ướt là chỉ dấu đơn giản mà đáng tin hơn cảm giác chủ quan.

Khi nào cần tìm hỗ trợ

• Đau nhiều khi cho bú
• Đầu vú nứt hoặc chảy máu
• Bé không chịu ngậm
• Bé không tăng cân
• Lo lắng về lượng sữa
• Hỏi sớm dễ xử lý hơn

Tìm hỗ trợ sớm giải quyết được nhiều vấn đề trước khi chúng thành nghiêm trọng.

Tìm hỗ trợ ở đâu

• Nhân viên y tế tại nơi sinh
• Tư vấn viên về sữa mẹ
• Bác sĩ nhi khoa
• Nhóm hỗ trợ các bà mẹ
• Hỏi trước khi ra viện về nguồn hỗ trợ

Biết trước gọi ai khi có vấn đề giúp rất nhiều trong tuần đầu.

Về áp lực phải cho bú mẹ

• Bú mẹ có nhiều lợi ích
• Nhưng không phải ai cũng làm được
• Có nhiều lý do chính đáng
• Người mẹ khoẻ cũng quan trọng
• Không ai nên bị phán xét về lựa chọn này

Áp lực quá lớn về việc bú mẹ có thể gây hại cho sức khoẻ tinh thần của người mẹ.

Cách nghĩ thực tế

• Cả mẹ và bé đều đang học
• Khớp ngậm đúng quyết định phần lớn
• Đau kéo dài là dấu hiệu cần chỉnh
• Số tã ướt là chỉ dấu đáng tin
• Tìm hỗ trợ sớm thay vì chịu đựng

Nội dung này mang tính thông tin chung; mọi lo ngại nên được nhân viên y tế đánh giá.

Câu hỏi thường gặp