Khi nào cần đi khám lại sau sinh

Người mẹ thường được hẹn một lần trong khi em bé được khám nhiều lần, nên việc chủ động đi khám là cần thiết.

Lịch hẹn thông thường

• Thường quanh tuần thứ sáu
• Một số nơi hẹn sớm hơn
• Người sinh mổ có thể được hẹn kiểm tra vết mổ sớm
• Người có biến chứng được hẹn dày hơn
• Đây là mốc tối thiểu

Con số sáu tuần là truyền thống của hệ thống y tế chứ không phải nhu cầu của mọi cơ thể.

Lý do phải đi ngay không chờ

• Chảy máu nhiều
• Sốt
• Đau đầu dữ dội
• Khó thở hoặc đau ngực
• Đau sưng một bên bắp chân
• Có ý nghĩ làm hại bản thân hoặc con

Không có dấu hiệu nào ở đây nên chờ tới lịch hẹn.

Lý do nên đi sớm hơn

• Đau không giảm hoặc tăng lên
• Vết khâu hoặc vết mổ có vẻ bất thường
• Sản dịch đổi mùi hoặc nhiều trở lại
• Khó khăn khi cho con bú
• Buồn bã kéo dài
• Cảm thấy có gì đó không ổn

Cảm giác có gì đó không ổn cũng là lý do hợp lệ để đi khám.

Buổi khám sau sinh gồm gì

• Kiểm tra vết khâu hoặc vết mổ
• Đánh giá tử cung co hồi
• Hỏi về sản dịch và kinh nguyệt
• Đo huyết áp và cân nặng
• Sàng lọc về tâm lý
• Tư vấn tránh thai
• Hỏi về việc cho con bú

Đây là buổi khám có nhiều nội dung hơn nhiều người nghĩ.

Chuẩn bị trước khi đi

• Ghi sẵn câu hỏi ra giấy
• Mang giấy ra viện
• Ghi lại triệu chứng đã gặp
• Ghi danh sách thuốc đang dùng
• Nhờ người trông con hoặc đi cùng
• Đến sớm để không vội

Câu hỏi ghi sẵn là cách chống lại việc quên sạch khi vào phòng khám.

Những câu đáng hỏi

• Khi nào được vận động trở lại
• Khi nào được quan hệ trở lại
• Nên dùng biện pháp tránh thai nào
• Vết khâu hoặc vết mổ đã ổn chưa
• Có cần bổ sung gì không
• Khi nào nên đi khám tiếp

Hỏi trước về thời điểm vận động trở lại tránh được việc tự đoán rồi làm quá sức.

Những chuyện hay ngại nói

• Són tiểu
• Đau khi quan hệ
• Khó kiểm soát đại tiện
• Cảm giác nặng vùng dưới
• Buồn bã hoặc lo âu
• Cảm giác không gắn kết với con

Đây đều là những vấn đề có hướng xử lý nếu được nói ra.

Về phần tâm lý trong buổi khám

• Là nội dung chính đáng của buổi khám
• Có thể được hỏi bằng bảng câu hỏi
• Trả lời thật thay vì trả lời cho xong
• Không ai đánh giá vì điều này
• Có hướng hỗ trợ cụ thể

Trả lời bảng câu hỏi theo hướng an toàn để nhanh xong là tự bỏ mất cơ hội được giúp.

Về tránh thai

• Có thể rụng trứng trước khi có kinh trở lại
• Cho con bú không phải biện pháp đáng tin cậy
• Có nhiều lựa chọn phù hợp khi cho bú
• Nên bàn trước khi quan hệ trở lại
• Bác sĩ tư vấn theo từng trường hợp

Chưa có kinh trở lại không đồng nghĩa với việc chưa thể mang thai.

Nếu bận không đi được

• Đặt lại lịch thay vì bỏ hẳn
• Hỏi xem có tư vấn từ xa không
• Nhờ người trông con
• Mang con theo nếu cơ sở cho phép
• Đừng để mốc này trôi qua

Bỏ hẳn buổi khám vì bận là điều rất phổ biến và rất đáng tiếc.

Nếu ở xa cơ sở y tế

• Biết trước đường tới cơ sở gần nhất
• Lưu số điện thoại liên hệ
• Hỏi xem có tư vấn qua điện thoại không
• Sắp xếp phương tiện từ trước
• Không để tới lúc cần mới tìm

Biết trước đường đi giúp tiết kiệm thời gian quý giá trong tình huống khẩn.

Giữ lại hồ sơ của mình

• Giữ giấy ra viện
• Giữ kết quả xét nghiệm
• Ghi lại biến chứng đã gặp
• Hữu ích cho lần mang thai sau
• Hữu ích cho việc theo dõi sức khoẻ lâu dài

Hồ sơ lần sinh này là thông tin có giá trị nhiều năm về sau.

Theo dõi sau buổi khám đó

• Không phải mọi thứ kết thúc ở đó
• Một số vấn đề cần theo dõi tiếp
• Hỏi khi nào nên khám lại
• Duy trì khám sức khoẻ định kỳ
• Không bỏ bê sức khoẻ bản thân

Sau buổi khám sáu tuần, nhiều người biến mất khỏi hệ thống y tế trong nhiều năm.

Vai trò của người nhà

• Nhắc lịch khám
• Sắp xếp trông con
• Đưa đi nếu cần
• Cùng ghi lại điều bác sĩ dặn
• Để người mẹ tự nói phần của mình

Sắp xếp để người mẹ đi khám được là cách hỗ trợ rất thiết thực.

Cách nghĩ thực tế

• Sáu tuần là mốc tối thiểu, không phải giới hạn
• Dấu hiệu bất thường thì đi ngay
• Ghi sẵn câu hỏi trước khi đi
• Nói cả những chuyện ngại nói
• Đừng để buổi khám này trôi qua

Nội dung này mang tính thông tin chung; lịch khám cụ thể do cơ sở y tế hướng dẫn.

Câu hỏi thường gặp